تاریخ نظریه: 1402/08/13
شماره نظریه: 7/1402/1296
شماره پرونده: 1401-139-1296 ح
1-آیا نسبت به رأی داوری میتوان اعاده دادرسی را درخواست کرد؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، مرجع رسیدگیکننده کدام است؟ داور یا دادگاه؟
2- چنانچه رأی داور به استناد سند عادی صادر شود و محکومعلیه در مرحله داوری حضور نداشته و به لحاظ ابلاغ قانونی و سپری شدن مهلت، امکان اعتراض نداشته باشد؛ اما از طریق دادگاه کیفری حکم قطعی بر مجعول بودن سند اخذ کند، آیا دادگاه در مقام کنترل و نظارت بر اجرای رأی داوری میتواند دستور توقف و عدم اجرای رأی داوری را صادر کند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه
با توجه به اینکه اعاده دادرسی به عنوان یکی از طرق فوقالعاده شکایت از آراء فقط در موارد مصرح در قانون، امکانپذیر است و در قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 امکان اعاده دادرسی از آرای داوری توسط داور پیشبینی نشده است، اساساً اعاده دادرسی از آرای داوری ممکن نیست؛ مگر در مورد آرای موضوع بند 2 ماده 33 قانون داوری تجاری بینالمللی مصوب 1376.
2- اولاً، در فرض سؤال چنانچه محکومعلیه رأی داوری، مدعی عدم اطلاع از رأی باشد، وفق مواد 306 و 83 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، میتواند درخواست ابطال رأی داور را مطرح کند. ثانیاً، چنانچه اعتراض نسبت به رأی داور امکانپذیر نباشد و دادگاه صادرکننده اجراییه احراز کند مبنای رأی داوری همان سندی است که جعلیت آن اثبات شده و رأی داور خلاف قوانین موجد حق صادر شده است، باید از دستور اجرای رأی داور عدول کند.