بخش نخست : قواعد مقدماتی
ماده 1 : قلمرو اجرا
1-اگر طرفین توافق کنند که اختلافات بین آنها در مورد یک رابطه حقوقی معین -خواه قراردادی یا غیرقراردادی- به موجب قواعد داوری (قواعد) مرکز منطقه ای داوری تهران (مرکز) بـه داوری ارجاع شود، آن اختلافات باید مطابق با این قواعد داوری، و هرگونه اصلاح آن که طرفین بر آن توافق کنند، حل و فصل شوند.
2-فرض بر این است که طرفین یک موافقتنامه داوری بــه قواعدی که در تاریخ شروع داوری قابل اجرا است ارجاع داده اند، مگر اینکه طرفین بر اعمال نسخه خاصی از قواعد توافق کرده باشند.
3-این قواعد بر جریان داوری حاکم می باشد، مگر اینکه هر یک از این قواعد با مقرره ای از قانون حاکم بر داوری که طرفین حق عدول از آن را ندارند، در تعارض باشد که در این صورت، همان مقرره قانون حاکم اولویت خواهد داشت.
ماده 2 : ابلاغ و احتساب مواعد
1-هرگونه ابلاغ، شامل اخطاریه، مکاتبه یا پیشنهاد، میتواند بـا هر وسیله ارتباطی که بتواند یا مجاز باشد سابقه ارسال ایجاد کند، فرستاده شود.
2-اگر هر یک از طرفین، نشانی ای را به طور خاص برای این منظور تعیین کرده باشد، یا دیوان داوری چنین اجازه ای دهد، هرگونه ابلاغ در همان نشانی به آن شخص تحویل داده می شود و در این صورت، فرض می گردد که ابلاغیه دریافت شده است. تحویل از طریق وسایل الکترونیکی، از قبیل نمابر یا ایمیل، فقط به نشانی ای که برای این منظور تعیین یا مجاز شده است انجام می گیرد.
در صورت عدم تعیین یا اجازه چنین نشانی ای:
الف) اگر ابلاغیه به طور فیزیکی به مخاطب تحویل داده شود، ابلاغیه دریافت شده محسوب می شود؛ یا
ب) اگر ابلاغیه به محل تجارت، اقامتگاه عادی یا نشانی پستی مخاطب تحویل داده شود، فرض می شود که ابلاغیه دریافت شده است.
4-در صورتی که پس از تلاشهای متعارف، نتوان ابلاغیه را مطابق با پاراگرافهای ۲ و ۳ به مخاطب تحویل نمود، اگر ابلاغیه از طریق پست سفارشی یا هر وسیله دیگری که سابقه تحویل یا تلاش برای تحویل را ثبت نماید، به آخرین محل تجارت، اقامتگاه عادی یا نشانی پستی مخاطب ارسال گردد، چنین فرض می شود که ابلاغیه دریافت شده است.
5-فرض بر این است که ابلاغیه در روزی که مطابق پاراگرافهای 2، 3 یا 4 تحویل داده شده یا مطابق پاراگراف ۴ برای تحویل آن تلاش شده، دریافت شده است. فرض بر این است که ابلاغیه ارسال شده از طریق وسایل الکترونیکی، در روز ارسال دریافت شده است، بـه استثنای درخواست داوری که فقط در روزی که بـه نشانی الکترونیکی مخاطب برسد دریافت شده محسوب می شود.
6-محاسبه مواعد مقرر در این قواعد از روز بعد از دریافت ابلاغیه آغاز می گردد. اگر در اقامتگاه یا محل تجارت مخاطب، آخرین روز موعد تعطیل رسمی یا روز غیرکاری باشد، موعد تا نخستین روز کاری بعد ادامه می یابد. تعطیلات رسمی یا روزهای غیرکاری داخل در موعد، در محاسبه موعد احتساب می شوند.
ماده 3 : درخواست داوری
1-طرف یا طرفهایی که به داوری رجوع می کنند (از این پس «خواهان» نامیده می شود)، باید درخواست داوری را نزد مرکز ثبت نمایند و مرکز باید آن را برای طرف یا طرفهای دیگر (از این پس «خوانده» نامیده می شود) ارسال نماید.
2-جریان داوری از روزی آغاز می شود که مرکز درخواست داوری را دریافت نماید.
3-درخواست داوری باید به تعداد طرفهای دیگر، به همراه یک نسخه اضافی برای هر داور و یک نسخه برای مرکز ارائه شود و مشتمل بر موارد زیر باشد:
الف) درخواست ارجاع اختلاف به داوری؛
ب) نام طرفین و اطلاعات تماس ایشان؛
پ) مشخصات موافقتنامه داوری مورد استناد؛
ت) مشخصات هر قرارداد یا سند حقوقی دیگری که منشا اختلاف بوده یا اختلاف در ارتباط با آن است، یا در صورت فقدان چنین قرارداد یا سندی، بیان مختصری از رابطه مربوطه؛
ث) شرح مختصر ادعا و ذکر مبلغ مورد ادعا، در صورتیکه وجود دارد؛
ج) خواسته یا جبران خسارت مورد درخواست؛
چ) پیشنهاد در مورد تعداد داوران، زبان و محل داوری، در صورتیکه طرفین قبلا درباره آن توافق نکرده باشند؛ و
ح) مدرک نشاندهنده پرداخت حق الثبت.
4-درخواست داوری همچنین می تواند شامل موارد زیر باشد:
الف) پیشنهاد در مورد نصب داور واحد که در ماده ۹ به آن اشاره شده است؛
ب) اعلامیه نصب داور موضوع ماده ۱۰ یا ۱۱ و یک نسخه از نامه قبولی داور.
5-در صورت قصور خواهان در رعایت هر یک از الزامات ذیل پاراگراف ۳ این ماده، مرکز از خواهان می خواهد در مدت مناسبی که مرکز تعیین می کند، نسبت به رفع نواقص اقدام نماید. همچنین در صورتیکه درخواست داوری به انگلیسی یا فارسی ارائه نشده باشد، مرکز می تواند درخواست نماید که در مدت مزبور ترجمه درخواست داوری نیز ارائه شود. چنانچه خواهان در مدت تعیین شده دستورات مزبور را اجرا نماید، در این صورت اینگونه فرض می شود که درخواست داوری در تاریخ دریافت آن توسط مرکز به طور صحیح ثبت شده است.
ماده 4 : پاسخ به درخواست داوری
1-خوانده باید ظرف سی روز از تاریخ دریافت درخواست داوری پاسخ خود را به درخواست داوری که شامل موارد زیر می باشد، برای ارسال به طرف یا طرفهای دیگر به مرکز تسلیم نماید:
الف) نام و اطلاعات تماس هر یک از خواندگان؛
ب) پاسخ به مطالب مندرج در درخواست داوری موضوع بندهای (پ) تا (چ) پاراگراف ۳ از ماده 3.
2-پاسخ به درخواست داوری می تواند شامل موارد زیر نیز باشد:
الف) هرگونه ایراد عدم صلاحیت دیوان داوری؛
ب) پیشنهاد نصب داور موضوع ماده ۹؛
پ) اعلامیه نصب داور موضوع ماده ۱۰ یا ۱۱ و یک نسخه از نامه قبولی داور؛
ت) شرح مختصری از دعوای متقابل یا هر ادعایی به منظور تهاتر، در صورتیکه چنین دعوا یا ادعایی وجود دارد، و نیز ذکر مبلغ مورد ادعا و ذکر خواسته یا جبران خسارت مورد درخواست؛
ث) اعلامیه درخواست داوری مطابق با ماده۳ در صورتیکه خوانده بخواهد علیه یکی دیگر از طرفهای موافقتنامه داوری غیر از خواهان، طرح دعوا کند.
3-در صورت قصور خوانده در رعایت هر یک از الزامات ذیل پاراگراف ۱ این ماده، مرکز از خوانده می خواهد در مدت مناسبی که مرکز تعیین می کند، نسبت به رفع نواقص اقدام نماید.
4-اختلاف در خصوص قصور خوانده در پاسخ به درخواست داوری یا پاسخ ناقص یا همراه با تاخیر مانع تشکیل دیوان داوری نمی گردد و این اختلاف در نهایت به وسیله دیوان داوری مورد رسیدگی قرار می گیرد.
ماده 5 : رسیدگی فوری
1-پیش از تشکیل دیوان داوری، هر یک از طرفین می تواند، در صورت وجود شرایط ذیل، درخواست هدایت جریان داوری را بر اساس رسیدگی فوری تحت این قواعد نزد مرکز ثبت نماید:
الف) مبلغ مورد اختلاف، شامل جمع مبالغ دعوای اصلی، دعوای متقابل و هرگونه ادعایی به منظور تهاتر، از یک میلیون یورو تجاوز ننماید؛
ب) طرفین چنین توافق نمایند؛ یا
پ) در موارد فوری استثنایی.
طرفی که متقاضی هدایت جریان داوری بر اساس رسیدگی فوری تحت این قواعد می باشد، باید همزمان با ثبت درخواست رسیدگی فوری نزد مرکز، یک نسخه از درخواست را برای طرف یا طرفهای دیگر ارسال نموده و ضمـن توضیح نحوه و تاریخ ارسال، مرکز را از این امر مطلع سازد.
2-در مواردی که یکی از طرفین درخواست رسیدگی فوری را طبق پاراگراف ۱ این ماده نزد مرکز ثبت نماید و در جایی که مرکز، با در نظر گرفتن نظرات طرفین و با توجه به اوضاع و احوال پرونده تشخیص دهد که داوری باید طبق رسیدگی فوری هدایت شود، آیین رسیدگی ذیل اعمال می گردد:
الف) مرکز می تواند هرگونه مواعد زمانی مندرج در این قواعد را کوتاه نماید؛
ب) پرونده باید به یک داور واحد ارجاع شود، مگر اینکه مرکز به نحو دیگری تصمیم گیری نماید؛
پ) دیوان داوری می تواند، با مشورت طرفین، تصمیم گیری نماید که رسـیدگی به اختلاف صرفا بر اساس اسناد و مدارک صورت پذیرد یا اینکه تشکیل جلسه رسیدگی برای استماع شهادت شهود و کارشناسان و همچنین ارائه استدلالات شفاهی ضروری است؛
ت) رای نهایی باید ظرف شش ماه از تاریخ تشکیل دیوان داوری صادر شود، مگر اینکه در موارد اسـتثنایی، مرکز موعد صدور رای نهایی را تمدید نماید؛ و
ث) دیوان داوری می تواند دلایلی را که رای بر آنها استوار است به صورت خلاصه بیان نماید، مگر اینکه طرفین توافق نموده باشند که دلایلـی ارائه نگردد.
3-با توافق بر داوری طبق این قواعد، طرفین موافقت می نمایند که در صورتیکه داوری مطابق با رسیدگی فوری تحت این ماده هدایت می شود، مقررات و آیین رسیدگی پیش بینی شده در پاراگراف ۲ این ماده باید اعمال شود، حتی در مواردی که موافقتنامه داوری متضمن خلاف آن باشد.
4-به مجرد درخواست یکی از طرفین و پس از اعطای فرصت استماع به طرفین، دیوان داوری می تواند با در نظر گرفتن اطلاعات بیشتری که ممکن است متعاقبا در دسترس قرار گیرند و با مشورت مرکز، دستور دهد که جریان داوری مطابق با رسیدگی فوری هدایت نگردد. در مواردی که دیوان داوری تصمیم به تصدیق درخواست مطابق با پاراگراف ۴ این ماده می گیرد، داوری باید توسط همان دیوان داوری که قبا و طبق قواعد رسیدگی فوری تشکیل شده بود، هدایت گردد، مگر اینکه مرکز به نحو دیگری تصمیم گیری نماید.
ماده 6 : معرفی نماینده و دستیار
هر یک از طرفین می تواند یک یا چند شخص را به عنوان نماینده یا دسـتیار خود انتخاب نماید. نام و نشانی چنین شخص یا اشخاصی باید برای مرکز ارسال شود. این مکاتبه باید مشخص نماید که آیا انتصاب شخص به عنوان نماینده است یا دستیار. در مواردی که شخصی به عنوان نماینده یکی از طرفین اقدام می کند، دیوان داوری می تواند هر زمانی راسا یا بنا به درخواست هر یک از طرفین، دلیل نمایندگی او را به شکلی که دیوان داوری تعیین می کند، خواستار شود.
ماده 7 : تصمیم بر عدم ادامه جریان داوری
اگر مرکز به طور آشکار فاقد صلاحیت بر اختلاف باشد، می تواند تصمیم بر عدم ادامه جریان داوری بگیرد.
بخش دوم : ترکیب دیوان داوری
ماده 8 : تعداد داوران
اگر طرفین قبلا در مورد تعداد داوران توافق نکرده باشند و چنانچه ظرف سی روز از دریافت درخواست داوری توسط خوانده، در مورد اینکه داوری فقط توسط یک داور صورت گیرد، توافقی میان آنها حاصل نگردد، یا مرکز احراز ننماید که ماهیت اختلاف انتصاب یک داور واحد را ایجاب می نماید، سه داور منصوب خواهند شد.
ماده 9 : انتصاب داوران (مواد ۹ تا ۱۱)
در داوری با داور واحد، داور مزبور با تراضی طرفین، ظرف سی روز از تاریخ دریافت درخواست داوری توسط خوانده، یا از تاریخی که طرفین توافق کرده اند، یا از تاریخی که مرکز لزوم ارجاع به داور واحد را احراز کرده باشد، تعیین می گردد، مگر اینکه طرفین به نحو دیگری توافق کرده باشند. چنانچه طرفین نتوانند در این خصوص تراضی نمایند، داور واحد توسط مرکز منصوب می گردد.
ماده 10 :
در داوری بـا سه داور، خواهان و خوانده هر کدام یک داور، و دو داور منصوب آنها رئیس دیوان داوری را تعیین می نمایند، مگر اینکه طرفین به نحو دیگری توافق کرده باشند. چنانچه خوانده ظرف سی روز از دریافت درخواست داوری، داور خود را تعیین نکند و قبولی وی را ارائه ننماید یا چنانچه توافق قبلی درمورد تعداد داوران موجود نباشد و طرفین ظرف سی روز پس از دریافت درخواست داوری توسط خوانده نسبت به ارجاع امر به داور واحد توافق نکنند و یکی از طرفین ظرف سی روز از آن تاریخ از تعیین داور خود امتناع و قبولی وی را ارائه ننماید، یا چنانچه داوران منصوب شده نتوانند ظرف سی روز از تاریخ انتصاب خود در خصوص نصب رئیس دیوان داوری توافق و قبولی وی را ارائه نمایند، داور طرف ممتنع یا رئیس دیوان داوری، حسب مورد، توسط مرکز تعیین می گردد.
ماده ۱۱ :
1-بـه منظور اجرای ماده 10 در مواردی که باید سه داور انتخـاب شوند و طرفین اختلاف، اعم از خواهان یا خوانده، مرکب از چند طرف باشند، اگر طرفین در مورد شیوه نصب داوران به نحو دیگری توافق نکرده باشند، هر گروه اعم از خواهان یا خوانده باید مشترکا یک داور را تعیین نماید.
2-اگر طرفین توافق کرده باشند که تعداد داوران در دیوان داوری غیر از یک یا سه نفر باشد، داوران باید مطابق با شیوه مورد توافق طرفین منصوب گردند.
3-اگر دیوان داوری به هر دلیلی نتواند مطابق این قواعد تشکیل شود، در این صورت مرکز باید به درخواست هر یک از طرفین دیوان داوری را تشکیل دهد و برای این منظور می تواند هر انتصاب پیشین را باطل کند و داوران دیگری را تعیین کرده و یا همان داوران قبلی را دوباره تعیین کند و یکی از آنها را نیز به عنوان سرداور تعیین نماید.
4-مرکز در انتصاب داوران مطابق مواد ۹،۱۰، ۱۱ یا ۱۵ باید ملاحظاتی را که برای اطمینان از انتصاب داور مستقل و بیطرف وجود دارد مورد توجه قرار دهد و ارجحیت انتصاب داور از ملیتی غیر از ملیت طرفین را در نظر داشته باشد.
ماده 12 : افشای اطلاعات توسط داوران و جرح داوران (مواد ۱۲ تا ۱۴)
شخصی که به عنوان داور احتمالی در نظر گرفته می شود، باید هرگونه اوضاع و احوالی را که ممکن است در مورد بیطرفی یا استقلال وی شک و تردید موجهی ایجاد کند، افشا نماید. همچنین داور باید از زمان انتصاب و در طول جریان داوری چنین اوضاع و احوالی را بدون تاخیر برای مرکز، طرفین و سایر داوران افشا نماید، مگر اینکه ایشان قبلا توسط داور از این اوضاع و احوال مطلع شده باشند.
ماده 13 :
1-هر یک از داوران را در صورت وجود اوضاع و احوالی که موجد شک و تردید موجه نسبت به بیطرفی یا استقلال وی باشد، می توان جرح کرد.
2-هر طرف می تواند داور منصوب خود را تنها به دلایلی که پس از نصب وی از آنها آگاه شده باشد، مورد جرح قرار دهد.
3-هرگاه داوری بـه وظایف خود عمل نکند یا انجام وظیفه برای او قانونا یا عملا غیرممکن باشد، آیین مربوط به جرح داور مندرج در ماده ۱۴ اعمال می گردد.
ماده 14 :
1-طرفـی کـه قصـد جـرح داور را دارد، بایـد ظـرف پانـزده روز از تاریخـی کـه انتصـاب داور مـورد جـرح بـه او ابـلاغ شـده یـا ظـرف پانــزده روز از تاریــخ اطــلاع از اوضــاع و احــوال مذکــور در مـواد ۱۲ و ۱۳ اعلامیـه جـرح را بـه مرکـز ارسـال نمایـد.
2-یــک نســخه از اعلامیــه جــرح بایــد بــه ســایر طرفهــا، داوری کــه مــورد جــرح واقــع شــده و ســایر داوران ارســال شــود. اعلامیــه جــرح بایــد دلایــل جــرح را بیــان نمایــد.
3-طرفــی کــه داور را جــرح می نمایــد بایــد هزینــه لازم بــرای جــرح داور را تحــت ایــن قواعــد و مطابــق ضمیمــه «ب» بپــردازد. در صورتــیکــه طرفــی کــه داور را جــرح می کنــد هزینــه لازم را بـرای جـرح ظـرف مـدت مقـرر توسـط مرکـز نپـردازد، چنیـن فـرض می شــود کــه جــرح مســترد گردیــده اســت.
4-هــرگاه داور توســط یکــی از طرفیــن جــرح شــود، طرفهــای دیگــر می تواننـد بـا ایـن جـرح موافقـت نماینـد. داور نیـز می توانـد پـس از جـرح از سـمت خـود کناره گیـری کنـد. هیچ یـک از ایـن دو مـورد بـه معنـی قبـول اعتبـار دلایـل جـرح نیسـت.
5-چنانچـه ظـرف پانـزده روز از تاریـخ اعـلام جـرح، همـه طرفهـا بـا جـرح موافقـت ننماینـد یـا داوری کـه مـورد جـرح قـرار گرفتـه از سـمتش کناره گیـری نکنـد، طـرف جرح کننـده، ظـرف سـی روز از تاریــخ اعلامیــه جــرح، می توانــد تصمیم گیــری در خصــوص جــرح را از مرکـز درخواسـت نمایـد. در ایـن صـورت، مرکـز در خصـوص جــرح تصمیم گیــری می نمایــد.
ماده 15 : جایگزینی داور
1-مشــروط بــه رعایــت مفــاد پاراگــراف 2 در کلیــه مــواردی کــه لازم اســت داور در طــول جریــان رســیدگی تعویــض شــود، داورجانشــین بایــد مطابــق آییــن مذکــور در مــواد ۹ الی 12 کــه بـرای نصـب یـا انتخـاب داوری کـه بایـد عـوض شـود جـاری بـوده، منصــوب یــا انتخــاب گــردد. آییــن مذکــور، حتــی در مــواردی کــه یکـی از طرفهـا در جریـان انتصـاب داوری کـه قـرار اسـت عـوض شــود از حــق خــود در نصــب داور اســتفاده نکــرده یــا در نصــب داور مشــارکت نکــرده باشــد، اعمــال می گــردد.
2-اگــر بــه تقاضــای یکــی از طرفیــن، مرکــز بــا توجــه بــه اوضــاع و احـوال اسـتثنایی پرونـده تشـخیص دهـد کـه محـروم کـردن یکـی از طرفهــا از حــق نصــب داور جانشــین موجــه اســت، می توانــد پــس از اعطــای فرصــت بــه طرفیــن و داوران باقیمانــده بــرای اظهارنظــر: (الف) داور جانشــین را انتخــاب کنــد؛ یــا (ب) پــس از ختـم جلسـات اسـتماع، بـه سـایر داوران اجـازه دهـد کـه بـه داوری ادامــه دهنــد و بــه اتخــاذ تصمیــم یــا صــدور رای بپردازنــد.
ماده 16 : تجدید جلسات رسیدگی در صورت جایگزینی داور
اگـر داوری تعویـض شـود، رسـیدگی ها از مرحلـه ای کـه داور تعویـض شـده اجـرای وظایفـش را متوقـف کـرده بـود از سـر گرفتـه می شـود، مگـر اینکـه دیـوان داوری تصمیـم دیگـری اتخـاذ نمایـد.
ماده 17 : اسقاط مسئولیت
بـه اسـتثنای تخلفـات عمـدی، طرفیـن داوری هرگونـه ادعـای مبتنـی بر فعـل یـا تـرک فعـل مرتبـط بـا داوری را علیـه مرکـز، داوران، اشـخاص منصـوب توسـط دیـوان داوری، در وسـیع ترین حـدی کـه قانـون حاکـم اجـازه دهـد، اسـقاط می کننـد.
ادامه قواعد داوری مرکز منطقه ای داوری تهران در اینجا